پس از ظهور استعاره موجود زنده در علم سازمان و مدیریت مفهومی به عنوان چرخه عمر پدیدار گشت و در انتهای این چرخه به مانند هر موجود زنده ای مرگ سازمان فرا می رسید. اما موجوداتی در طبیعت وجود دارند که دستخوش پیری نمی شوند و به مرگ طبیعی نمی میرند و عامل این ویژگی بیشینه بودن سلول های بنیادی در بدن این جانداران است. همانگونه سلول بنیادی برای هر جانداری منحصر به فرد است به ازای تمامی سازمان ها می توان استعاره سلول بنیادین را به کارگرفت و عامل نامیرایی سازمان را شناسایی نمود. در تحقیق حاضر نهادهای انقلابی مورد مطالعه قرار گرفته است از این رو هدف از تحقیق شناسایی مولفه ای در نهاد انقلابی است که بتواند موجب خاصیت نامیرایی شود. برای دستیابی به هدف تحقیق در سه گام از روش دلالت پژوهی، تحلیل مضمون قالبی و مدلسازی ساختاری تفسیری استفاده شده است. در گام اول تحقیق با مصاحبه نیمه ساختار یافته از 14 نفر از خبرگان و در گام دوم با بهره گیری از بیانات آیت الله خامنه ای(مد ظله العالی) و در گام سوم با تشکیل گروه تعاملی خبرگان، جمع آری اطلاعات صورت پذیرفت. نتایج حاصل از این تحقیق نشان می دهد که «هویت انقلابی» به مثابه سلول بنیادین در نهاد انقلابی عمل می نماید و ارزش انقلابی، نگرش انقلابی و رسالت انقلابی اجزای سازنده هویت انقلابی هستند. هویت انقلابی همچون سلول بنیادین خاصیت تجدید پذیری، ترمیم شوندگی و نوشوندگی را در نهاد انقلابی به ارمغان می آورد و بیشینه نمودن آن موجب نامیرایی خواهد شد.

لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (PDF) مراجعه فرمایید.

سلول های بنیادین رده سلولی تمایز نیافته و پرتوان هستند که از بافت های مختلفی منشاء گرفته اند و دارای سه ویژگی منحصر به فرد می باشند، اولین ویژگی آن ها قابلیت تکثیر می باشد. دومین ویژگی آن ها، ماهیت عدم تمایز یافتگی است و سومین ویژگی قدرت تمایز آن به سول های بافت های مختلف می باشد. به همین دلیل اهمیت بسیار فوق العاده ای در پیشگیری و درمان بیماری های انسانی دارند. مهمترین نوع سلول های بنیادین شامل سلول های بنیادین جنینی، سلول های بنیادین بالغین، سلول های بنیادین القایی و سلول های بنیادین بندناف می باشند. با فراهم آوردن محیط کشت حاوی فاکتورهای رشد مورد نظر، می توان مسیر تمایز سلول های بنیادین را جهت دهی و سلول های دلخواه را از آن ها برگرفت. از مهمترین کاربرد سلول های بنیادین می توان به ترمیم بافت های آسیب دیده قلب، ترمیم بافت استخوانی، درمان سرطان، درمان بیماری ها و ضایعات عصبی و نخاعی، ترمیم سوختگی و ضایعات بافتی، درمان دیابت، درمان ناباروری واختلالات اسپرماتوژنز و دیگر موارد اشاره کرد. همچنین یکی دیگر از کاربردهای سلول های بنیادین در حیطه ژن درمانی می باشد. امروزه کاربرد این روش در علم پزشکی نوین در درمان بسیاری از بیماری ها از پیشرفت های چشمگیری برخوردار است. در این مطالعه مروری، به معرفی انواع سلول های بنیادین و ویژگی آن ها، منشاء سلول های بنیادین، چگونگی استخراج، نگهداری و تمایز هدفمند آن ها به بافت های مورد نظر و همچنین کاربردهای بالینی حال حاضر این سلول ها و قابلیت های درمانی آن ها پرداخته می شود.

سلولهای بنیادین مزانشیمی مشتق از مغز استخوان انسان (hBMSCs) قابلیت تمایز به سلولهایی نظیر سلولهای چربی، استخوان، کبدی و آندوتلیال را دارند. در این مطالعه، تمایز hBMSCs به سلولهای شبه آندوتلیال در حضور فاکتور رشد آندوتلیال عروقی (VEGF) و فاکتور رشد شبه انسولین (IGF-1) القا گردید. سلولهای آندوتلیال تمایز یافته جهت توانایی بیان گیرنده (VEGFR2)VEGF و فاکتور فون ویلبراند (vWF) مورد بررسی قرار گرفتند. توانایی آنها در ساختن شبکه مویرگی روی محیط نیمه جامد ژل ماتریکس در in vitro ارزیابی شد. شبکه شبه مویرگی در محیط کشت حاوی VEGF (50 ng/ml) و IGF-1 (20 ng/ml) تشکیل شد. تحت این شرایط حدود %85 سلولها روی ژل ماتریکس توانایی توبولوژنز داشنتد. این نتایج نشان می دهد که تمایز سلولهای بنیادی مزانشیمال به سلولهای آندوتلیال دارای قابلیت تشکیل شبکه مویرگی در سیستم in vitro با بیان شاخصهای ویژه بافت آندوتلیال مرتبط است.

هدف: یافته های جدید علمی در رابطه با چگونگی تشکیل سرطان پیشنهاد می کند که سرطان ها از زیر جمعیت کوچکی از سلول ها، تحت عنوان سلول های بنیادین سرطانی یا سلول های آغاز کننده تومور حاصل می شود. سلول های بنیادین سرطانی به دلیل حضور پمپ های انتقالی ABC در سطحشان نسبت به روش های درمانی معمول سرطان مقاوم هستند؛ بنابراین باقی ماندن آن ها پس از درمان منجر به بازگشت سرطان و بروز متاستاز می شود. لذا شناسایی و تعیین هویت صحیح این سلول ها در انواع سرطان ها به منظور هدف گیری آن ها در روش های درمانی جدید، بسیار مهم و دارای اهمیت است. در این مطالعه با هدف طراحی روش ایمنی درمانی جدید برای هدف گیری سلول های بنیادین سرطانی ملانومای موشی در مرحله اول شناسایی و تعیین خصوصیات این سلول ها انجام شد.مواد و روش ها: ابتدا تومور ملانوما توسط رده سلولی ملانومایی B16F10 در موش C57BL/6 القا شد، سپس از توده توموری با استفاده از روش هضم آنزیمی سلول های هوموژن تهیه و توسط آنتی بادی های CD24 و CD44 رنگ آمیزی و جداسازی شدند. زیرجمعیت های سلولی به دست آمده از نظر توان تولید اسفیر در محیط فاقد سرم بررسی شدند. علاوه بر این؛ توانایی القای تومور زیر جمعیت های سلولی جدا شده با تزریق سریال رقت های متفاوت از سلول های مذکور به موش C57/BL6 مطالعه شد.نتایج: سلول های CD24+ به صورت معنی دار توان تولید اسفرویید بیشتری داشتند. در ارتباط با قدرت ایجاد تومور سلول های CD24-CD44+، سلول های دوگانه منفی CD24-CD44- و سلول های ملانوما رده B16F10 واجد قدرت تقریبا برابر (یک سلول از هر 21730 سلول) بودند. این توان در مورد سلول های CD24+CD44- یک سلول از هر 17426 سلول و در مورد سلول های دوگانه مثبت CD24+CD44+ یک سلول از هر 11295 سلول بود.نتیجه گیری: در مجموع سلول های دوگانه مثبت (CD24+CD44+) از نظر هر دو خصوصیت تولید اسفیر و القای تومور توانمندتر بودند که می تواند نشانه خصوصیت بنیادین این سلول ها باشد. بنابراین به عنوان سلول های بنیادین ملانومای موشی شناسایی و معرفی شدند.

مقدمه: چندین مطالعه به صورت مداخله ای نشان داده که سلول های بنیادین حاصل از آسپیراسیون مغز استخوان یا سلول های منونوکلئر خون محیطی (CD34) می توانند منجر به آنژیوژنز و بهبود فعالیت بافتی در بافت ایسکمیک شده و به بهبود زخم کمک کنند اما نتایج آنها ضد و نقیض بوده، لذا ما تصمیم گرفتیم تحقیق حاضر را با نمونه بیشتر انجام دهیم.روش ها: در این روش سلول های بنیادین گرفته شده از خون محیطی تحریک شده با فاکتور کلونی محرک گرانولوسیت (G-CSF) به 7 بیمار مبتلا به زخم پای دیابتی تزریق گردید و 14 بیمار به عنوان گروه کنترل انتخاب شدند که 3 ماه بعد هر دو گروه از نظر اندازه و بهبود زخم و کاهش درد و برقراری مجدد نبض و میزان آمپوتاسیون و عوارض ناشی از سلول های بنیادین مورد بررسی قرار گرفتند.یافته ها: در گروه مورد، خون رسانی بافتی نسبت به گروه شاهد بهتر شده است که این مساله با بهبود(P=0.035) ABI  و برقراری مجدد نبض (P=0.01) تفاوت معنی داری داشته و میزان آمپوتاسیون ماژور (بالای مچ پا) در گروه شاهد 7 نفر از 14 نفر بوده اما در گروه مورد در طی سه ماه آمپوتاسیون ماژور دیده نشد(P=0.04) . همینطور درد ناشی از ایسکیمی اندام در گروه مورد در طی سه ماه کاهش بارزی نسبت به گروه شاهد داشت(P=0.01) .نتیجه گیری: تحقیق حاضر نشان داد که تزریق سلول های بنیادین گرفته شده از خون محیطی در بهبود زخم پای دیابتی موثر بوده و در بهبود خون رسانی به اندام مبتلا کمک کننده است و از آمپوتاسیون اندام جلوگیری می کند.

هدف: مهار بیان ژن نوکلئوستمین به عنوان فاکتوری موثر در توانایی خودبازسازی سلولهای بنیادین و انواعی از رده های سلول سرطانی در سلولهای بنیادین مزانشیمی مغز استخوان به وسیله استراتژی RNAi برای بررسی اثرات عدم حضور است.مواد و روشها: siRNA دورشتهای اختصاصی نوکلئوستمین و کنترل، طراحی و از طریق لیپوفکشن وارد سلولهای مزانشیمی مغز استخوان موش صحرایی شدند. تغییرات در بیان ژنها پس از مهار نوکلئوستمین با کمک RT-PCR، ایمنوسیتوشیمی و وسترن بلات بررسی گردیدند. همچنین تغییرات در نرخ تکثیر سلولی و نیز توزیع سلولها در فازهای چرخه سلولی مطالعه شدند.یافته ها: سلولهای استخراج شده مورفولوژی فیبروبلاستی داشته و قادر به تمایز به سلولهای شبه عصبی بوده و ژنهای اختصاصی سلولهای بنیادین و رده مزانشیمی را بیان می نمایند. بیان نوکلئوستمین پس از ترانسفکشن با siRNA اختصاصی کاهش قابل توجهی می یابد که همراه با کاهش تکثیر سلولی، ورود سلولها به فاز خفتگی و کاهش بیان ژنهای survivin و cyclin D1 می باشد.نتیجه گیری: بررسی  نشان داد که ورود الیگوهای siRNA اختصاصی نوکلئوستمین به سلولهای کشت داده شده، موفقیت آمیز بوده و سبب کاهش بیان نوکلئوستمین شده است. تغییرات در نرخ تکثیر سلولی، نمایه فازهای چرخه سلولی و بیان برخی ژن های موثر در فرایند خودبازسازی نشان دهنده نقش بالادستی نوکلئوستمین در کنترل خودبازسازی در سلول های مزانشیمی مغز استخوان است.

1زمینه و هدف: کشف سلول بنیادی و سپس کارایی استفاده از آن در درمان بیماران صعب العلاج، موجی از اقبال عمومی را نسبت به آن برانگیخته است. به موازات پژوهش های علمی درباره این پدیده شگفت و گفتمان علمی پیرامون آن در میان جامعه پزشکی، جامعه حقوقی نیز به آن واکنش نشان داده است. گروهی با نگاهی مسامحه آمیز و تمسک به اصل اباحه مطالعات پزشکی و نیز قراردادهای درمان از طریق این سلول ها را فاقد ایراد و اشکال اساسی دانسته، بلکه امری مطلوب می دانند، اما برخی دیگر با نگاه حقوقی عمیق تر قراردادهای درمان از طریق سلول های مزبور را با چالش های رو به رو می بینند. ریسک بالای درمان مورد بحث که موجب غرری شدن قرارداد مربوط به آن می گردد، احتمال آسیب جسمی غیر قابل جبران که آن را ضرری می سازد، شبهات مرتبط با تحقق رضایت در بیماران، ایرادات حقوقی مسأله اخذ برائت از بیمار و جنبه های مجهول عمل درمانی مورد بحث، از جمله امور چالش برانگیز آن می باشد، هرچند با تمسک به اصولی همچون ضرورت رفع رنج ببماران، مطلوبیت جلب منفعت محتمل، عقلایی بودن این قراردادها به لحاظ جنبه های غالب و مفید آن، در نهایت می تواند چالش های یادشده را برطرف نماید. عمده مطالعات صورت گرفته پیرامون سلول های بنیادی، پژوهش های پزشکی است. هدف پژوهش حاضر، آشنایی با اموری است که از نظر حقوقی می تواند قراردادهای درمان مرتبط با آن را به چالش بکشاند، همچنانکه نگاهی هرچند کوتاه نیز به میزان ارزش این چالش ها دارد. روش: این مقاله که با روش کتابخانه ای و به شیوه توصیفی ـ تحلیلی نگارش یافته، درصدد است تا ضمن معرفی کوتاه سلول های بنیادی و چگونگی استفاده از آن ها در درمان، اهم چالش های حقوقی فراروی آن را شناسایی و بررسی نماید. ملاحظات اخلاقی: نویسندگان در این پژوهش خود را متعهد به رعایت اصول اخلاقی مرتبط با تحقیقات علمی دانسته و در همین راستا بر توجه به اصالت متون استنادی، رعایت حقوق مؤلفین، امانتداری و صداقت در نقل مطالب نهایت دقت را معمول داشته اند. یافته ها: قراردادهای درمان به عنوان ضرورتی اجتناب ناپذیر در میان توده های مردم مقبولیت یافته است. این امر ضرورت نگاه حقوقی را به آن موجب گردیده، لذا کم و بیش به آن توجه شده است. به نظر می رسد قراردادهای مورد بحث مصون از چالش حقوقی نیست، لیکن نگاه دقیق تر در نهایت آن را قابل دفاع حقوقی می نماید. نتیجه گیری: قراردادهای درمان به عنوان ضرورتی اجتناب ناپذیر در میان توده های مردم مقبولیت یافته است. این امر ضرورت نگاه حقوقی را به آن موجب گردیده، لذا کم و بیش به آن توجه شده است. به نظر می رسد قراردادهای مورد بحث مصون از چالش حقوقی نیست، لیکن نگاه دقیق تر در نهایت آن را قابل دفاع حقوقی می نماید. قراردادهای درمان اعم از رابطه قراردادی بیمار یا شخص دهنده سلول، چه با مؤسسه درمانی یا پژوهشی و چه با دیگر عوامل و واسطه ها، از نقطه نظر مبانی حقوقی سنتی دارای چالش های از قبیل ریسک پذیری، غرر، جهل معاملی، ابهام در صحت رضای قراردادی، مسأله برائت از مسؤلیت رو به رو می باشد. نگاه نسبی به مفاهیم ریسک و غرر، جهل و... از جمله راهکارهایی برای رهایی از این چالش ها می باشد.

لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (PDF) مراجعه فرمایید.

استفاده از فناوری سلول های بنیادین روشی نوین جهت بکارگیری برای کمک به حل مشکلات ناشی از بیماری ها و نارسایی های جسمانی و سهولت در امر پیوند اعضا و ترمیم بافت های آسیب دیده بوده است. این نوع سلول ها گاه از مغز استخوان فرد بالغ، گاه از بند ناف و در مواردی ازطریق جنین انسان به دست می آیند. گرچه فواید بهره گیری از این فناوری بسیار مهم و حائز اهمیت است، از آن جهت که موضوع مورد مطالعه ی آن که انسان زنده، اعضای او و یا جنین انسانی می باشد در بسیاری از موارد با ملاحظات اخلاقی مانند رعایت شأن و کرامت انسان و مسئله سقط جنین و همچنین ملاحظات حقوقی و فقهی از جمله رعایت حقوق جنین انسان بعنوان یک انسان کامل و مشروعیت استفاده از سلول های بنیادی جنینی روبرو می باشد، با این حال نظام حقوقی فعلی چندان به این موضوع نپرداخته و این مسئله موجب شده تا صرفاً بتوان از نظریات مختلف در جهت تعیین مشروعیت یا عدم مشروعیت بکارگیری این فناوری استفاده کرد. این پژوهش با استفاده از روش کتابخانه ای و اسنادی، بر آن است تا با تبیین ماهیت و کاربرد سلول های بنیادین و مشخص نمودن اهداف و اهمیت استفاده و بکارگیری آن، چالش های موجود در فرآیند اخذ این نوع سلول تا استفاده از آن را در نظر گرفته و وضعیت حقوقی استفاده از فناوری سلول های بنیادین را در دو کشور ایران و فرانسه مورد مقایسه قرار دهد. بر اساس مقایسه دو کشور ایران و کشور فرانسه در استفاده از فناوری سلول های بنیادین می توان گفت هر دو کشور ایران و فرانسه به ضرورت استفاده از این فناوری در علم پزشکی معتقدند، لکن ملاحظات اخلاقی مهم ترین عامل تعیین کننده محدوده استفاده از فناوری سلول های بنیادی است.